Yeminli tercüme, noter onayı ve apostil: hangisi ne zaman gerekir?

Bu üç kavram günlük konuşmada sık sık birbirinin yerine kullanılır. Aradaki farkı bilmek yalnızca terminoloji meselesi değildir: gereksiz bir masraf da, eksik evrak yüzünden reddedilen bir başvuru da aynı karışıklıktan doğar.

Yeminli tercüme

Noter huzurunda yemin etmiş bir tercümanın, tercümeyi kendi imzası ve kaşesiyle beyan etmesidir. Birçok kurum bir belgeyi yalnızca bu hâliyle kabul eder ve daha ileri bir onay istemez.

Noter onayı

Ayrı bir işlemdir ve noterlikte yapılır. Noter, tercümenin içeriğini değil, yeminli tercümanın imzasını onaylar. Tercümenin doğruluğu tercümanın sorumluluğunda kalır.

Apostil

Bir resmî belgenin başka bir ülkede geçerli sayılması için yetkili kurumca verilen şerhtir ve noter onayından sonraki aşamadır. Türkiye’de apostili veren merci, belgenin türüne göre değişir.

Çin tarafında önemli bir değişiklik söz konusudur: Çin, Lahey Apostil Sözleşmesi’ne 7 Kasım 2023 itibarıyla taraf olmuştur. Bu tarihten sonra düzenlenen Çin menşeli resmî belgelerde, daha önce zorunlu olan konsolosluk onayı yerine apostil yolu kullanılabilmektedir. Uygulama kurumdan kuruma değişebildiği için, belgeyi isteyen tarafın güncel talebi her seferinde teyit edilmelidir.

Pratikte izlenecek sıra

1. 1Belgeyi isteyen kuruma tam olarak neyin istendiği sorulur.
2. 2Cevap yazılı alınır; sözlü bilgi zamanla değişebilir.
3. 3Tercüme yaptırılır.
4. 4Gerekiyorsa noter onayı alınır.
5. 5Gerekiyorsa yetkili kurumdan apostil alınır.

Sırayı atlamak masraflıdır. Gerekmediği hâlde alınan bir onay geri alınamaz; gerektiği hâlde alınmadığında ise başvuru reddedilir ve süreç baştan başlar.

Danışmanlık kapsamında yürütülen çalışma; gerekli işlem türünün ilgili kurumla netleştirilmesi, evrak setinin eksiksiz hazırlanması ve sürecin firma adına takip edilmesidir. Onay ve apostil işlemleri ilgili resmî kurumlarca yapılır.